नेपालको कदम्पा गुम्बामा सम्पन्न गद्दी आरोहणको समारोहमा परम पूज्य कादम क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछे (महामहिम १७ औँ तुम्टिन रिन्पोछे)

काठमाडौँ, नेपाल – वज्रयान पात्रोको दोस्रो महिनाको १९ औँ दिन अर्थात  २०२५ अप्रिल १७ तारिख बिहान ६:०० बजे नेपालको काठमाडौँ स्थित आ‌रुबारी क्षेत्रमा अवस्थित कदम्पा गुम्बामा भव्य गद्धिआरोहण समारोह आयोजना गरिएको थियो।

उक्त समारोहका अवसरमा परम पूज्य कादम क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछेलाई तिब्बती बौद्ध धर्मको इतिहासमा अत्यन्त सिद्धहस्त गुरुहरूमध्ये एक तुम्टोन लोड्रो ड्राक्पाको अवतार अर्थात पुनर्जन्मका रूपमा औपचारिक रूपमा मान्यता प्रदान गरिएको थियो।

समारोहको अध्यक्षता कादम्पा बुद्विष्ट फाउण्डेशन तथा कादम्पा गुम्बाका प्रमुख गुरु क्याब्जे फुछ्युङवा क्षोकटुल दोर्जे क्षाङ रिन्पोछेले गर्नु भएको थियो। कार्यक्रममा कदम्पा परम्पराका उच्च श्रेणीका विभिन्न रिन्पोछेहरू, एक हजारभन्दा बढी भिक्षु–भिक्षुणीहरू तथा भियतनाम र नेपालका सञ्चारमाध्यमका प्रतिनिधिहरूको उपस्थिति रहेको थियो।

यस समारोहको व्यापकता र ठूलो सहभागिताले तिब्बती तथा दक्षिण–पूर्वी एशियाली बौद्ध समुदायका लागि यस अवसरको विशेष महत्वलाई उजागर गरेको थियो।

कदम्पा गुम्बाका प्रमुख गुरु क्याब्जे फुछ्युङवा क्षोकटुल दोर्जे क्षाङ रिन्पोछे

समारोहमा कदम्पा गुम्बाका प्रमुख गुरु क्याब्जे फुछ्युङवा क्षोकटुल दोर्जे क्षाङ रिन्पोछे द्वारा क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछेलाई  परम्परागत रूपमा टाउकोमा हात राखी आशीर्वाद प्रदान 

सर्वोच्च वंशका अधिकारीहरूद्वारा मान्यता

समारोहको मुख्य आकर्षण भनेको कदम्पा वंशका सर्वोच्च सिंहासन धारक २५ औं कादम् त्रिछेन रिन्पोछेद्वारा पुनर्जन्मको औपचारिक मान्यता प्रदान गर्नु थियो।

उहाँले क्याब्जे डोङचेन छोटुल रिन्पोछे महान सिद्ध गुरु तुम्टोन लोड्रो ड्राक्पाको वास्तविक पुनर्जन्म भएको र उहाँकै प्रबुद्ध गतिविधिलाई निरन्तरता दिने अवतार भएको औपचारिक रूपमा पुष्टि गर्नुभयो।

ऐतिहासिक रूपमा, टुमटन लोड्रो ड्राक्पालाई तिब्बतको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण मुद्रण र शास्त्रीय संरक्षण केन्द्रहरू मध्ये एक मानिने नर्थाङ गुम्बा (नर्थाङ गोम्पा) को संस्थापक मठाधीशको रूपमा चिनिन्छ।

यस गुम्बाले दुई महान बौद्ध ग्रन्थ संग्रह  काङ्ग्युर र तेन्ग्युरका काठका मुद्राछाप तयार गरी संरक्षण गर्ने महत्वपूर्ण कार्य गरेको थियो। नार्थाङ गुम्बा प्रथम दलाई लामा गेन्दुन ड्रुपा लगायत धेरै प्रतिष्ठित धार्मिक नेताहरूका लागि अध्ययन र साधनाको केन्द्र पनि थियो।

भियतनाममा जन्मिएका एक लामालाई यस्तो महान परम्पराको उत्तराधिकारीका रूपमा मान्यता दिइनु केवल व्यक्तिगत सम्मान मात्र नभई भियतनाम र प्राचीन तिब्बती बौद्ध परम्पराबीचको महत्वपूर्ण आध्यात्मिक तथा सांस्कृतिक सेतुका रूपमा पनि अर्थपूर्ण मानिन्छ।

दक्षिण–पूर्वी एशियामा धर्म प्रचारको दायित्व

गद्दी आरोहण समारोहपछि क्याब्जे दोङचेन छोटुल रिन्पोछे (महामहिम तुम्टिन रिन्पोछे)लाई प्राचीन कदम्पा परम्परा (पुरानो कदम्पा हरित सम्प्रदाय)को धर्मदूतका रूपमा दक्षिण–पूर्वी एशियाभर, विशेषगरी भियतनाम, लाओस, कम्बोडिया र म्यानमारमा  धर्म प्रचार गर्ने जिम्मेवारी औपचारिक रूपमा प्रदान गरिएको छ।

नैतिक मूल्यहरूको प्रवर्द्धनका अतिरिक्त उहाँका प्रमुख दायित्वहरूमा मन्दिर तथा गुम्बा स्थापना गर्नु, स्थानीय भिक्षु–भिक्षुणी तथा गृहस्थ साधकहरूलाई प्रशिक्षण प्रदान गर्नु पनि समावेश छ।

धार्मिक गतिविधिसँगै उहाँले अनाथलय, वृद्धाश्रम, पशु संरक्षण केन्द्र स्थापना गर्ने तथा विभिन्न सामाजिक सेवामूलक र परोपकारी कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने कार्यको प्रत्यक्ष नेतृत्व र व्यवस्थापन पनि गर्नुहुनेछ।

विश्वव्यापी करुणाको सन्देश

समारोहको समापनपछि नेपाली सञ्चारमाध्यमसँगको अन्तर्वार्तामा क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछेले विश्वशान्ति र करुणाको सन्देश दिनुभयो।

उहाँले भन्नुभयो “ज्ञानको जग असीम करुणा र गहिरो बोधचित्त बाहेक अरू केही होइन। सबै प्राणीहरूमा सीमा वा जातीय भेदभाव बिना समान रूपमा बुद्ध-प्रकृति छ।”

उहाँले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई घृणालाई त्याग्न, सच्चा प्रेम र पारस्परिक सम्मानमार्फत भिन्नतालाई जोड्न, तथा द्वन्द्वमुक्त समृद्ध विश्व निर्माणका लागि सामूहिक प्रयास गर्न आह्वान गर्नुभयो।

२०२५ अप्रिल १७ मा काठमाडौँमा सम्पन्न यो गद्दी आरोहण समारोह केवल पुनर्जन्मको धार्मिक मान्यता मात्र नभई भियतनामी बौद्ध धर्मले नैतिक मूल्य र विश्वशान्तिमा पुर्‍याउँदै आएको योगदानको निरन्तर विकासको प्रतीकका रूपमा पनि हेरिएको छ।

आफ्नो परोपकारी संकल्पसहित क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछेले तिब्बती बौद्ध धर्मको आध्यात्मिक सम्पदा र भियतनामी समुदायबीच सेतुका रूपमा कार्य गर्दै यस क्षेत्रमै कदम्पा परम्पराको विकासको नयाँ अध्याय खोल्ने अपेक्षा गरिएको छ।

कदम्पा गुम्बा, नेपालमा आयोजित समारोहका बीचमा परम पूज्य फुछ्युङवा रिन्पोछे, दायाँतर्फ परम पूज्य कादम क्याब्जे दोङछेन छोटुल रिन्पोछे र बायाँतर्फ ड्राक्पा रिन्पोछे